Dziennik Ekonomiczny: Inflacja w USA przebija oczekiwania

Pobierz pełny raport z wykresami i tabelami

• Dziś w Europie rynkową uwagę przyciągnie decyzja Banku Rumunii. Zakładamy, że NBR pozostawi stopy procentowe bez zmian (główna na poziomie 6,50%), kluczowym argumentem za utrzymaniem relatywnie wysokich stóp jest podwyższona inflacja. W październiku ceny konsumpcyjne w Rumunii wzrosły o 6,9% r/r wobec 6,6% r/r we wrześniu i były zgodne z oczekiwaniami.
• W USA opublikowane będą cotygodniowe dane o zasiłkach dla bezrobotnych, które nie powinny zaniepokoić Fedu (oczekiwane jest utrzymanie liczby nowych wniosków poniżej 200 tys.). Poznamy także informacje o sprzedaży domów na rynku wtórnym za październik.
• Na rozpoczynającym się dzisiaj dwudniowym szczycie przywódców UE w Dublinie powróci temat finansowania Ukrainy i spór o powiązanie tej kwestii z przyszłym siedmioletnim budżetem UE. Mają być też prowadzone nieformalne rozmowy na temat obsady stanowiska prezesa EBC.
• Rosnące oczekiwania na bardziej zdecydowane podwyżki stóp procentowych w USA sprzyjały w ostatnich dniach globalnemu umocnieniu dolara, wywierając presję na waluty EM, w tym na złotego. W połączeniu z brakiem postępów w deeskalacji konfliktu na Bliskim Wschodzie czynnik ten zaczął również ciążyć obligacjom skarbowym, których rentowności wzrosły, szczególnie mocno w USA. Uważamy jednak, że po silnych zwyżkach EURPLN i USDPLN złoty, przynajmniej w krótkim terminie, zdyskontował już większość niekorzystnych zmian w otoczeniu globalnym, co ogranicza potencjał jego dalszej deprecjacji. Istotnym ryzykiem, również dla obligacji skarbowych, pozostaje możliwość mocniejszego odbicia cen ropy, które wcześniej wyraźnie spadały pod wpływem oczekiwań na przełom na Bliskim Wschodzie. W czwartek zakładamy stabilizację EURPLN w okolicach 4,41, a USDPLN w pobliżu 3,97–3,98. Na krajowym rynku długu do końca tygodnia spodziewamy się niewielkiego wzrostu rentowności obligacji 2-letnich powyżej 4,80%, a 10-letnich w pobliże 6,20%.

WYDARZENIA ZAGRANICZNE:

• USA: Inflacja CPI w październiku wyniosła 0,4% m/m (wobec 0,6% m/m we wrześniu), powyżej oczekiwań na poziomie 0,3% m/m. Spowolnienie inflacji ogółem wynikało przede wszystkim z wyraźnego wyhamowania wzrostu cen energii (do 0,7% m/m z 5,2% m/m). Jednocześnie przyspieszył wzrost cen żywności (do 0,5% m/m z 0,0% m/m). Spowolnił natomiast wzrost kosztów mieszkania – do 0,3% m/m wobec 0,4% m/m we wrześniu. Inflacja bazowa trzeci miesiąc z rzędu utrzymała się na relatywnie wysokim poziomie 0,3% m/m, potwierdzając uporczywość presji kosztowej również poza cenami energii będącymi pod wpływem szoku naftowego. Zgodnie z oczekiwaniami BLS nie opublikował dynamik rocznych ze względu na zakłócenia w zbieraniu danych podczas ubiegłorocznego shutdownu. Wysokie dynamiki miesięczne jednak jednoznacznie wskazują, że zannualizowana inflacja przekracza cel Fed (wykres na str.1). Dane utwierdzają nas w przekonaniu, że FOMC podniesie stopy procentowe w grudniu. Nasz bazowy scenariusz zakłada podwyżkę o 25pb, chociaż, jak wskazuje część głosów płynących z Fed, nie można wykluczyć, że przedmiotem dyskusji będzie także podwyżka o 50pb.
• USA: Ch.Waller (Zarząd Fed) opowiedział się za podwyżką stóp o 25 pb w grudniu, ale zaznaczył, że utrzymanie miesięcznej inflacji bazowej CPI na poziomie około 0,3% lub wyższym uzasadniałoby rozważenie większego ruchu, o 50 pb. Bankier ocenił, że gospodarka USA pozostaje silna, a rynek pracy stabilny, jednak inflacja jest nadal zbyt wysoka, a polityka pieniężna mniej restrykcyjna, niż wcześniej zakładał. Podkreślił, że zbyt skromna podwyżka stóp w obliczu utrzymującej się presji inflacyjnej mogłaby podważyć wiarygodność Fed. Jednocześnie zaznaczył, że bank centralny nie zamierza nadmiernie schładzać gospodarki.
• EUR: P.Lane (główny ekonomista EBC) ocenił, że w grudniu opowie się za podwyżką stóp procentowych, jeśli napływające dane nie zmienią obecnego obrazu sytuacji. Jego zdaniem inflacja pod koniec roku prawdopodobnie nieznacznie przekroczy 4% r/r, a presja cenowa może dalej narastać, zwłaszcza w przypadku żywności i inflacji bazowej, szczególnie w 1q27. P.Lane zaznaczył, że szczyt inflacji jest jeszcze przed nami, choć perspektywy zależą m.in. od zmian cen ropy. Jastrzębia stanowiska podtrzymali również M.Kazaks (EBC, Bank Łotwy) oraz J.Nagel (EBC, Bundesbank), który ocenił, że konieczne jest dalsze zacieśnienie polityki pieniężnej w grudniu.
• GER: Inflacja CPI w październiku obniżyła się do 2,8% r/r z 3,3% r/r we wrześniu, zgodnie ze wstępnym szacunkiem. W ujęciu miesięcznym ceny spadły o 0,2%. Spowolnienie inflacji wynikało przede wszystkim z niższej dynamiki cen energii (12,2% r/r wobec 14,9% r/r we wrześniu), do czego przyczyniło się wprowadzenie od października ulg podatkowych na paliwa. Inflacja bazowa obniżyła się do 2,1% r/r z 2,4% r/r, a dynamika cen usług spowolniła do 2,5% r/r z 2,7% r/r we wrześniu. Ceny żywności wzrosły jedynie o 0,4% r/r, podobnie jak we wrześniu. Dane wskazują na osłabienie presji inflacyjnej poza sektorem energii.
• CZE: Inflacja CPI w październiku spadła do 2,4% r/r, wobec 2,5% r/r we wrześniu. Do jej obniżenia przyczyniło się przede wszystkim pogłębienie spadku cen żywności i napojów bezalkoholowych (−4,0% r/r wobec −3,5% r/r miesiąc wcześniej), a w mniejszym stopniu także wyhamowanie dynamiki cen paliw (35,6% r/r wobec 37,5% r/r). Tempo wzrostu cen towarów obniżyło się do 0,9% r/r z 1,2% r/r, natomiast w przypadku usług odnotowano nieznaczny spadek dynamiki, do 4,5% r/r z 4,6% r/r. Publikowana przez CNB inflacja bazowa ustabilizowała się na poziomie 3,1% r/r. W nadchodzących kwartałach inflacja prawdopodobnie utrzyma się powyżej celu banku centralnego, przemawiając za dalszym prowadzeniem restrykcyjnej polityki pieniężnej. W scenariuszu bazowym zakładamy, że listopadowa podwyżka stóp procentowych CNB zakończyła cykl zacieśniania polityki pieniężnej, po którym nastąpi dłuższy okres stabilizacji. Pod koniec przyszłego roku, wraz ze stopniowym wygasaniem presji inflacyjnej, może pojawić się przestrzeń do niewielkich obniżek stóp procentowych.
• HUN: I nflacja CPI na Węgrzech w październiku przyspieszyła do 2,0% r/r z 1,6% r/r we wrześniu i była zgodna z oczekiwaniami. Wzrost wskaźnika wynikał m.in. z wyhamowania rocznego spadku cen żywności i napojów (−4,1% r/r wobec −4,6% r/r miesiąc wcześniej) oraz silniejszego wzrostu cen paliw, których dynamika zwiększyła się do 11,3% r/r z 6,9% r/r. Jednocześnie inflacja bazowa wzrosła do 2,1% r/r, wobec 1,9% r/r we wrześniu. Oczekujemy, że do końca bieżącego roku inflacja pozostanie w pobliżu 2% r/r, choć w 2027 możliwe jest jej wyraźne przyspieszenie. W naszym scenariuszu bazowym zakładamy, że MNB do końca tego roku będzie stabilizował stopy procentowe, a w 2027 pojawi się przestrzeń do istotnego złagodzenia polityki pieniężnej. Od 2028 na Węgrzech zacznie obowiązywać obniżony cel inflacyjny na poziomie 2,5% r/r, przy zachowaniu dotychczasowego przedziału dopuszczalnych odchyleń wynoszącego ±1 pp.
• UE: Kanclerz Niemiec F.Merz uzależnił poparcie dla kolejnego siedmioletniego budżetu UE od zobowiązania wszystkich państw członkowskich do udziału w finansowaniu Ukrainy. Stanowisko Niemiec spotkało się ze sprzeciwem Węgier i Słowacji, których premierzy odrzucają powiązanie budżetu UE z pomocą dla Kijowa. Spór ma być jednym z tematów rozpoczynającego się dziś szczytu przywódców UE.
• UKR/RUS: Dwudniowe rozmowy przedstawicieli Ukrainy, Rosji i USA zakończyły się w Abu Zabi bez przełomu w sprawie zakończenia wojny. Strony uzgodniły jednak dużą wymianę jeńców wojennych. Były to pierwsze trójstronne negocjacje od lutego. W rozmowach uczestniczyli również przedstawiciele Francji, Niemiec, Wielkiej Brytanii, Włoch, Unii Europejskiej i NATO, nie doszło jednak do bezpośrednich rozmów delegacji rosyjskiej z przedstawicielami państw europejskich.

WYDARZENIA KRAJOWE:

• POL: Minister energii M.Motyka zapowiedział, że projekt ustawy wprowadzającej maksymalną cenę gazu dla gospodarstw domowych w 2027 może trafić do parlamentu jeszcze w listopadzie, a na początku grudnia do podpisu Prezydenta. Celem regulacji jest ochrona odbiorców przed podwyżkami cen gazu od stycznia, mimo wzrostu cen surowca na światowych rynkach o 60–100%. Cena maksymalna ma być ustalona na podstawie taryfy zatwierdzonej przez URE na 2026. Projekt przewiduje również rekompensaty dla sprzedawców gazu oraz mechanizm ograniczenia ich zysków nadzwyczajnych, przy jednoczesnym zabezpieczeniu środków na inwestycje.
• POL: I.Duda z RPP przyznała, że zazwyczaj w grudniu rzadko zapadały decyzje o ruchach na stopach procentowych, co nie oznacza jednak, że jeżeli będzie taka konieczność, to Rada nie zareaguje. Członkini RPP zaznaczyła, że jeśli wystąpią określone uwarunkowania i będzie taka potrzeba, to politykę monetarną trzeba będzie zaostrzyć, tak, aby nie dopuścić do trwałego i nadmiernego wzrostu cen. Jej zdaniem temat obniżek jest zamknięty, a RPP waha się między stabilizacją stóp a koniecznością ich podnoszenia.
• POL: Rząd przyjął projekt nowelizacji ustawy mającej usprawnić przygotowanie i realizację pierwszej polskiej elektrowni jądrowej. Zmiany przewidują m.in. bezterminowe decyzje lokalizacyjne (zamiast obecnych 10-letnich), uproszczenie procedur administracyjnych i zasad uzyskiwania prawa do nieruchomości oraz większą ochronę podwykonawców przed brakiem zapłaty. Projekt dostosowuje również harmonogram finansowania inwestycji poprzez zmianę rocznych limitów wydatków budżetowych. Pierwsza elektrownia powstanie w lokalizacji Lubiatowo-Kopalino na Pomorzu, a uruchomienie pierwszego bloku planowane jest na 2036. Druga elektrownia, dla której rozważane są lokalizacje Bełchatów i Konin, ma rozpocząć pracę około 2040, a wybór partnera technologicznego zaplanowano na 2027.

KOMENTARZ RYNKOWY:

• Złoty od poniedziałku wyraźnie się osłabił, kurs EURPLN wzrósł do 4,41, a USDPLN ustanowił tegoroczne maksimum na 3,9750. Na rynkach bazowych EURUSD spadł do 1,1090.
• Główną przyczyną presji na waluty EM, w tym PLN, było silne umocnienie dolara, napędzane wzrostem oczekiwań na bardziej zdecydowane podwyżki stóp Fed po wyższym od prognoz październikowym odczycie CPI z USA oraz jastrzębich wypowiedziach przedstawicieli Rezerwy Federalnej. Złotego, podobnie jak euro, przestały wspierać ceny ropy, których spadki wyhamowały wobec braku postępów w deeskalacji konfliktu na Bliskim Wschodzie. Przełomu w sprawie zakończenia wojny nie przyniosły również trójstronne rozmowy USA, Ukrainy i Rosji w ZEA, a utrzymujące się twarde żądania Moskwy mogą podtrzymywać lub okresowo zwiększać premię za ryzyko aktywów Europy Środkowo-Wschodniej. Co istotne, PLN nie skorzystał z poprawy globalnego apetytu na ryzyko, który był widoczny głównie na rynkach akcji. Finalnie podczas środowych notowań kurs EURPLN zbliżył się do górnego ograniczenia średnioterminowego kanału wzrostowego (4,4250), a USDPLN analogiczną barierę znajdującą się na 3,98 próbował pokonać.
• W naszej opinii po silnym wzroście EURPLN i USDPLN złoty zdyskontował już większość niekorzystnych zmian w otoczeniu globalnym, co ogranicza potencjał jego dalszej deprecjacji. Ryzykiem pozostaje mocniejsze odbicie cen ropy, które wcześniej mocno wyceniły możliwość przełomu na Bliskim Wschodzie. Daleko idące warunki Teheranu dotyczące udrożnienia cieśniny Ormuz nie wskazują jednak, by porozumienie było bliskie . Przy braku nowych impulsów zakładamy w czwartek stabilizację EURPLN wokół 4,41, a USDPLN w pobliżu 3,97–3,98.
• Na krajowym rynku stopy procentowej do końca tygodnia spodziewamy się niewielkiego wzrostu rentowności 2-letnich obligacji powyżej 4,80%, natomiast 10-letnich w pobliże 6,20%. Najciekawszym wydarzeniem lokalnym w czwartek będzie aukcja zamiany. Oczekujemy, że Ministerstwo Finansów sprzeda papiery o łącznej wartości powyżej 8 mld PLN. Można spodziewać się, że większość odkupowanych obligacji będzie miała termin zapadalności w 2027, co oznacza prefinansowanie przyszłorocznych potrzeb pożyczkowych. Naszym zdaniem przetarg będzie miał neutralny wpływ na rynek, choć potencjalnie może sprzyjać umiarkowanej realizacji zysków w środkowym i długim końcu krzywej dochodowości. Warto również pamiętać, że w piątek BGK zorganizuje dodatkowo przetarg obligacji na rzecz Funduszu Przeciwdziałania COVID-19 o wartości co najmniej 0,5 mld PLN (serie FPC0229, FPC0231, FPC0931 i FPC0235). To również przemawia za lekkim wzrostem rentowności papierów skarbowych.
• Niewielkiemu wzrostowi rentowności obligacji w strefie euro i Stanach Zjednoczonych może natomiast sprzyjać ich relatywnie niski poziom, a także fakt, że ceny ropy naftowej przestały spadać, gdyż brakuje materialnych przesłanek wspierających dalszy spadek premii za ryzyko geopolityczne na Bliskim Wschodzie. W regionie CEE inwestorzy będą przyglądać się publikacji danych dotyczących październikowej inflacji w Rumunii oraz decyzji tamtejszego banku centralnego. Na razie nie dostrzegają oni sygnałów wskazujących na szybkie poluzowanie polityki pieniężnej w najbliższych miesiącach, szczególnie w warunkach tak wysokiej niepewności geopolitycznej.